Wolne Forum Gdańsk Strona Główna Wolne Forum Gdańsk
Forum miłośników Gdańska i Pomorza

FAQFAQ  SzukajSzukaj  UżytkownicyUżytkownicy  GrupyGrupy
RejestracjaRejestracja  ZalogujZaloguj

Poprzedni temat «» Następny temat
Nieznana badaczom odmiana herbu i pierwowzór godła Skarszew
Autor Wiadomość
ezet 

Pomógł: 15 razy
Dołączył: 02 Paź 2008
Posty: 1560
Skąd: Pomorze Gdańskie
Wysłany: 2008-11-14, 12:42   Nieznana badaczom odmiana herbu i pierwowzór godła Skarszew


PIERWOWZÓR GODŁA SKARSZEW


O herbach Skarszew pisałem już parokrotnie. Opierając się na publikacji prof. Mariana Gumowskiego, Pieczęcie i herby miast pomorskich, Toruń 1939 oraz na informacjach Wiesława Brzoskowskiego, Historia Skarszew, Pelplin 1997, podałem, iż najstarsze godło grodu nad Wietcisą umieszczone na pieczęci odciśniętej w 1409 roku przedstawia popiersie św. Jana. Niestety, zarówno profesor Gumowski jak i inni badacze zmuszeni byli interpretować wizerunek godła widniejącego na mocno uszkodzonych lub bardzo niewyraźnych odciskach średniowiecznych pieczęci. W praktyce uniemożliwiało to pewne i jednoznaczne określenie wyglądu najstarszego godła Skarszew. Profesor Gumowski najpierw podawał, że na pieczęci odciśniętej w 1409 roku znajduje się popiersie św. Jana. Dwie dekady później dopatrzył się głowy na misie, by na podstawie innego odcisku tego samego tłoka pieczętnego dojść do przekonania, że jest to jednak głowa patrona Skarszew na kielichu. Od niedawna wiemy, jak wyglądało średniowieczne godło miasta. Stało się to możliwe dzięki odnalezieniu w Archiwum Państwowym w Gdańsku dwóch odcisków najstarszej pieczęci przy listach z 1486 i 1506 roku. Dokonali tego profesorowie Uniwersytetu Gdańskiego Beata Możejko i Błażej Śliwiński. Stwierdzili oni, że na pieczęci przy liście z 1506 roku, którą wykonano tym samym tłokiem co najstarszą pieczęć odciśniętą w 1409 roku, wyraźnie widać głowę św. Jana z dłuższą, lokowatą brodą, wyraźnie ułożoną na misie (fot. 1). Tym samym wcześniejsze informacje, jakoby pierwotnym godłem Skarszew było popiersie św. Jana, należy uznać za błędne. Zatem również obecny herb Skarszew, wyobrażający na błękitnym polu głowę św. Jana ze złotą aureolą, nie odwołuje się do pierwowzoru, choć w takim przekonaniu go uchwalano.

Dużą ciekawostkę stanowi odnaleziona niedawno przeze mnie, nieznana wcześniej badaczom, odmiana herbu Skarszew z czasów Królestwa Prus z ozdobą heraldyczną corona muralis, którego kolorowy wizerunek publikujemy jako pierwsi (fot. 2). Herb umieszczony został na znaczku o wymiarach około 4 x 5,5 cm i podpisany: „Schöneck ( Preuss. Reg.-Bez. Danzig)” – w tłumaczeniu: „ Skarszewy (Prusy. Okręg Regencyjny Gdańsk)”. Corona muralis – to w tym przypadku fragment muru obronnego z trzema blankami (bez baszt), przedstawiony w formie korony rangowej. Oprócz wizerunku na znaczku nie ma innego dowodu na występowanie corona muralis nad herbem Skarszew w czasach pruskich. W takim zestawieniu korona symbolizowała zależność miasta jedynie od króla. Weterani pierwszej wojny światowej opowiadali ongiś, że symboliczną koronę otrzymały Skarszewy i Kościerzyna z woli króla Prus, po zwycięskiej bitwie pod Tannenbergiem na Mazurach, w 1914 roku. Miało to być najwyższe wyróżnienie dla żołnierzy z obu tych miast za wkład bojowy w rozbicie armii carskiej, która parła jak nawałnica w kierunku Pomorza, zostawiając za sobą jedynie zgliszcza i ruiny. Prawda to czy legenda – wyjaśnią, być może, dalsze badania.

Edward Zimmermann
POLSKA Dziennik Bałtycki
Dziennik Kociewski, 14.11. 2008 r.

Fot. 1. Odcisk pieczęci z najstarszym godłem Skarszew. Repr.: B. Możejko, B. Śliwińskiego, Herby miast, gmin i powiatów województwa pomorskiego, tom II, Malbork 2004, s. 134.

Fot. 2. Corona muralis nad herbem Skarszew z czasów Królestwa Prus.
Zbiór i foto. E. Zimmermann

Fot. 1. Średniowieczne godło Skarszew. Repr. za B. Możejko i B. Śliwiński.jpg
Plik ściągnięto 8720 raz(y) 15,65 KB

Fot. 2. Herb Skarszew z corona muralis. Fot. E. Zimmermann.jpg
Plik ściągnięto 8720 raz(y) 27,93 KB

 
 
doldar 
doldar

Pomógł: 7 razy
Wiek: 61
Dołączył: 07 Sty 2009
Posty: 975
Skąd: Kartuzy/Pruszcz Gd/Suwałki
Wysłany: 2009-11-06, 20:08   

Jeśli można to przedstawiam herb Skarszew z przełomu XIX i XX wieku autorstwa Otto Huppa, Wappen und Siegel der deutschen Städte, Flecken und Dörfer.

schoeneck_danzig.jpg
Plik ściągnięto 7883 raz(y) 85,17 KB

 
 
 
Wyświetl posty z ostatnich:   
Odpowiedz do tematu
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz załączać plików na tym forum
Możesz ściągać załączniki na tym forum
Dodaj temat do Ulubionych
Wersja do druku

Skocz do:  

Powered by phpBB modified by Przemo © 2003 phpBB Group

Partnerzy WFG

ibedeker.pl